Eerlijkheid
Misschien moeten we al die juridische, bestuurlijke, administratieve en uit concurrentiedrang geboren argumenten – en de daarmee gepaard gaande territoriumdrift tussen Goede Doelen Nederland en IF – even parkeren. Misschien is het goed om vooral de principiële argumenten voor onvoorwaardelijke afschaffing van dat kostenplafond eens duidelijker naar voren te halen. Even terug naar de basis.
Waartoe diende destijds (hopelijk) een kostennorm? Wij bedoelen: in de tijd dat die norm nog was bedoeld als een middel, en niet als een doel op zichzelf? Wat dragen normen, plafonds en regelingen bij aan dat ernstig geïnflateerde begrip ‘transparantie’, waarvoor het nieuwe Validatiestelsel zegt zich zo ijverig te willen inzetten? Het antwoord is: helemaal niets, als er geen basis van eerlijkheid is. Want eerlijkheid is de moeder aller deugden in het Land van Goed Doen. ‘Publieksvertrouwen’ mag het kroonjuweel van onze sector genoemd worden, maar zonder eerlijkheid is dat vertrouwen geen knip voor de neus waard.

Eerlijkheid doet soms pijn
Eerlijkheid doet soms ook pijn. Het argument om de kostennorm nu niet af te schaffen omdat er nog geen adequate norm is voor maatschappelijke effecten, is hier een mooi voorbeeld van. Moet je een ‘niet-eerlijke norm’ handhaven omdat er helaas nog geen ‘eerlijke norm’ voorhanden is? Nog even los van het feit dat een kostennorm en een criterium voor maatschappelijke impact twee volstrekt onvergelijkbare grootheden zijn… wij vinden het eerder immoreel dan opportunistisch om zo’n argument te gebruiken. Au.

Roze wolk-syndroom
Eerlijkheid doet ook pijn in een branche die haar donateurs decennia heeft gesterkt in de gedachte dat er foute strijkstokkosten zijn en kosten die rechtstreeks naar het goede doel worden doorgestort. Alsof engeltjes de geefeuro’s linea recta uit de collectebus laten neerdwarrelen in stoffige Afrikaanse dorpen in de vorm van waterputten of hospitaaltjes. En dat allemaal zonder tussenkomst van een collectant, een administratief medewerker, een logistiek medewerker, een projectmedewerker, een controller, een bestuur…. u begrijpt waar we naartoe willen. Wij noemen dit een combinatie van het roze wolk-syndroom en de strijkstokmythe. Als je die twee optelt, krijg je ongelukken waar je op kunt wachten. En die komen dan ook met regelmaat voorbij. Alpe DuZes – ‘bij ons blijft niets aan de strijkstok hangen!’ – kreeg de klappen waar het om vroeg, terwijl het grootste deel van de branche gegeneerd het hoofd afwendde.

Een collectieve leugen
En ja, wij komen ze nog tegen: goede doelenbestuurders en fondsenwervers die het hoofd schudden om domme donateurs en sensatiebeluste pers, die maar niet willen begrijpen dat goed doen geld kost. Wie o wie zou ze op die naïeve gedachten gebracht hebben?
Dat roze wolksyndroom is deels voortgekomen uit concurrentie- en positioneringszucht. Het wordt steeds drukker op de geefmarkt. Dat begrijpen we best. Maar marketing maakt in het Land van Goed Doen soms meer kapot dan je lief is: die roze wolk is vanuit de beste bedoelingen uitgegroeid tot een collectieve leugen om bestwil. Maar ook een leugen om bestwil blijft een leugen. Die is intussen zo weidverbreid dat bijna niemand in de goede doelenklas nog durft op te staan. Om het eerlijke verhaal te vertellen. Over wat goede doelen wél en vooral níet vermogen. Over kosten die noodzakelijk zijn om de goede doelen te realiseren.
Als individuele organisaties ervoor passen om hier zelf de kastanjes uit het vuur te halen, dan ligt er natuurlijk een collectieve taak. Maar die lag er volgens ons al. Al meer dan een decennium. Het zou Goede Doelen Nederland – als vertegenwoordiger van de grootste en spraakmakendste goede doelen – gesierd hebben als zij hiertoe het voortouw had genomen. En niet omdat de redactie van dit blad de afgelopen tien jaar al verscheidene keren heeft voorgesteld om van de publieksperceptie van goede doelen nu eens echt werk te maken. Gelegenheden waarbij we constateerden dat de kappers en bloemisten in Nederland sinds jaar en dag een betere pr-campagne hebben dan de organisaties die samen jaarlijks twee miljard euro aan het goede doel besteden… Noblesse oblige: de hoogste goede doelenbomen in ons land vangen immers ook de meeste wind.
 
gerelateerde items