Robot-rollator
Marco van Alderwegen doet aan sociaal investeren met Else BV, die in 2014 werd opgericht door de stichtingen Else en Sluyterman van Loo. ‘Waarom zou je alleen bijdragen aan je doelstelling als je het goed doet op de beurs? Daarom investeren we nu zelf in ondernemingen die bij onze doelstelling – goede maatschappelijke zorg – passen. Denk aan een onderneming die een slimme robot-rollator bouwt of een onderneming die met een internet-community professionals verenigt, om bij te dragen aan verandering in de zorg.’ ‘Een investeringsfonds managen vergt wel heel andere expertise dan het beoordelen van donatie-aanvragen. Je moet een businesscase en maatschappelijk rendement kunnen beoordelen, en sociaal ondernemers coachen. Maar het is de moeite waard om ermee te beginnen.’ De Koninklijke Nederlandse Heidemaatschappij (KNMH) heeft van die begeleiding haar hoofddoel gemaakt en coacht burgerinitiatieven en sociaal ondernemers. ‘Zo’n 180 professionals doen dat vrijwillig’, vertelde Frank van Bussel. KNMH geeft daarbij ook leningen en participeert in sociale ondernemingen, zoals Granny’s Finest, een bedrijf waarbij ouderen hun hobby – breien – inzetten om de ontwerpen van jonge ontwerpers te maken. ‘Jong en oud komen bij elkaar, en de breiclubs gaan eenzaamheid tegen.’ Ondanks de genoemde best practices zagen sessiedeelnemers nog heel wat beren op de weg:
  • Het kan lastig zijn ondernemingen te vinden die passen bij je doelstelling.
  • De mindset en expertise van besturen, medewerkers en aanvragers hebben nog een weg te gaan.
  • Het oprichten van een bv kan een afbreukrisico zijn.
  • De investeringshorizon is langer. Maar, zoals een deelnemer formuleerde: ‘We kunnen niet veel redenen bedenken om niet missiegerelateerd te investeren. De grondhouding is positief.’ Nu is het afwachten welke vermogensfondsen zullen aansluiten bij Else BV.

Hoe donor-driven is uw bedrijfsfonds?
Hoe legitimeren bedrijfsfondsen zich naar markt en maatschappij, en hoe positioneren ze zich? Daarover spraken Lonneke Roza (Rotterdam School of Management) en Lucas Meijs (Rotterdam School of Management/ECSP). ‘Corporate foundations zijn anders dan ‘gewone’ vermogensfondsen en ook anders dan de MVO-afdeling van een bedrijf. Soms staat een bedrijfsfonds dichtbij het bedrijf: bijvoorbeeld het fondsbestuur bestaat uit medewerkers vanuit het bedrijf, vrijwilligers komen uit het bedrijf en het bedrijf betaalt een jaarlijkse bijdrage. Of er is meer afstand, het fonds heeft bestuurders en vrijwilligers van buitenaf, en het bedrijf doet een eenmalige bijdrage.’ Ook medewerkers kunnen op verschillende manieren worden betrokken, vertelden Meijs en Roza. Ze kunnen betaald of vrijwillig worden ingezet. Het ene bedrijfsfonds faciliteert vrijwilligerswerk terwijl het andere het organiseert (bijvoorbeeld sociale bedrijfsuitjes). En ook het motiveren van medewerkers loopt langs verschillende lijnen, waarbij hun drijfveren ook uiteenlopen, van de behoefte aan sociale verbinding tot eigen kennisontwikkeling of loopbaanperspectief. ‘Een interessante vraag is: in hoeverre werkt een bedrijfsfonds donor-driven’, aldus Meijs. ‘Hoe sterk zie je het bedrijf terug in de fondsactiviteiten? Die vraag leeft nauwelijks bij bedrijfsfondsen, maar traditionele vermogensfondsen stellen die vraag juist wel.’

KPN
Mooiste Contact Fonds Een bedrijfsfonds dat sinds 2007 actief is, KPN Mooiste Contact Fonds, werd voorgesteld door Mark Versteegen en Michael Amiabel (KPN/MCF). KPN Mooiste Contact Fonds verbindt mensen met de buitenwereld, voor wie dat niet vanzelfsprekend is. Bijvoorbeeld langdurig zieke kinderen kunnen, via digitale hulpmiddelen van KPN, contact houden met hun klas. ‘Het Mooiste Contact Fonds zet de kerncompetenties van KPN in om het maatschappelijke probleem van sociaal isolement tegen te gaan. Hierbij wordt samengewerkt met maatschappelijke partners zoals het Nationaal Ouderenfonds, Edventure en Resto VanHarte.’

Leren van elkaar
Gediscussieerd werd over ‘donor-driven’ beleid en andere aspecten van bedrijfsfondsen. ‘Wees eerlijk over je drijfveren, dat was de voornaamste conclusie’, zegt Meijs. ‘Het publiek wil weten wat een bedrijfsfonds doet voor de maatschappij en de aandeelhouders willen weten dat dit voortkomt uit bedrijfsbelang. Een risico is dat bedrijven elkaar nadoen en vergelijkbare doelen gaan ondersteunen. Zo zie je dat heel veel Amerikaanse bedrijfsfondsen zich richten op onderwijs en talentontwikkeling.’Roza: ‘Heel duidelijk werd dat vermogensfondsen en corporate foundations beiden in verschillende vormen voorkomen, en dat het zinvol is als ze elkaars perspectief kennen.’
2/2
gerelateerde items