Netherlands Academy of Philanthropy uit de startblokken

12 september 2017, 12:05
Netherlands Academy of Philanthropy uit de startblokken
Netherlands Academy of Philanthropy uit de startblokken
Met een seminar in het Vredespaleis en het ondertekenen van een charter is gisteren de nieuwe  Netherlands Academy of Philanthropy (NAP) van start gegaan. NAP is een open samenwerkingsverband tussen hoogleraren en professionals op het gebied van de filantropie, venturing philanthropy en social venturing en de Maatschappelijke Alliantie. Deze nieuwe Academie moet de samenwerking tussen verschillende universiteiten in Nederland verbeteren en de betekenis van filantropie beter voor het voetlicht brengen, onder andere door publiek en sector te informeren over onderzoeksresultaten.
 
De startbijeenkomst van de kakelverse NAP in Den Haag was getiteld ‘Rethinking the Netherlands’. Samen met prominenten uit de fondsenwereld, overheid, politiek, wetenschap en het bedrijfsleven werd in de nalatenschap van superfilantroop Andrew Carnegie (1835-1919), die de bouw van het Haagse Vredespaleis financierde, gesproken over de betekenis van filantropie voor Nederland tegen de achtergrond van een sterk veranderende samenleving. Dat leverde een sterk wisselend programma met veel vergezichten en open eindes op, waarin aan de doelstellingen van NAP zelf nauwelijks woorden werden vuilgemaakt. Misschien hadden de sprekers al inzage gehad in de slotbijdrage van Laurentien van Oranje, die vanuit de missie van haar Missing Chapter Foundation het publiek onder andere deze boodschap namens de jongeren meegaf: ‘Stop researching, start marching!’
 
Onze filantropiewortels
Het was in elk geval een goede zet om de bijeenkomst bij zoveel transities en schuivende panelen in het heden te openen met een terugblik op de wortels van de Nederlandse filantropiecultuur door een mooie bijdrage van Pamala Wiepking (Erasmus) en Marco van Leeuwen (Universiteit Utrecht), met medewerking van Henk Looijesteijn. Zij gaven een voor velen verrassend inzicht in onze nationale geefcultuur aan de hand van vermogende Gouden Eeuwer en ‘major donor’ Herman Wormskerck, te bewonderen op Rembrandts fameuze Nachtwacht. Wat vooral opviel: hoe weinig de kernkarakteristieken van de Nederlandse filantropie zijn veranderd, tot op de dag van vandaag. Huis-aan-huis-collectes, inclusief collecterooster? Geven door alle lagen van de bevolking? Bedelbrieven? Hemelrente en ijdelheid? Het was er allemaal al de 17e eeuw. Ook het profiel van de ideale grootgevers lijkt verbluffend constant: kinderloze kerkgaanders laten doorgaans het meeste na aan het goede doel.
Marco van Leeuwen: ‘In onze mixed economy of welfare zien we dezelfde voorwaarden voor verdere opbloei van filantropie. De lijn uit het verleden wordt gewoon doorgetrokken, met een modern gevoel van betrokkenheid bij de gemeenschap, geworteld in een lange traditie.’
 
Gestrand in abstractie
De spanningsboog vanuit het verleden naar het heden moest daarna worden doorgetrokken door Mariëtte Hamer, voorzitter van de SER en adviseur van de Maatschappelijke Alliantie, onder de ambitieuze titel ‘Naar een nieuw en duurzaam evenwicht tussen democratie, participatie en filantropie’. Hamer liet de aanwezigen voor het grootste deel van haar voordracht in afwachting van de filantropische clou van haar brede exposé over de sociaal-maatschappelijke veranderingen in de polder, maar strandde in het slot helaas in abstracte containerbegrippen, waardoor de vraagtekens boven het gehoor bijna zichtbaar werden. ‘De overheid faciliteert en regisseert’: Faciliteert wat? Regisseert wat? En hoe? ‘We zullen het met elkaar moeten doen in een open systeem van overleg’: Wat moeten we met elkaar doen? En wie zijn we? Dat Hamers speechschrijvers de overeenkomst tussen de activiteiten van de SER en filantropie hadden gezocht in de definitie van ‘liefde voor de mensheid’ was misschien net een cliché te veel voor de nuchtere maandagochtend. Welk nieuw en duurzaam evenwicht Hamer nu precies voor ogen stond, krijgen we misschien bij een andere gelegenheid wat concreter gepresenteerd.
gerelateerde items