Ila Kasem: ‘Geld binnenhalen is niet primair het doel’

13 mei 2019, 06:00
Ila Kasem (Foto: VTOI/NVTK)
Ila Kasem (Foto: VTOI/NVTK)
Steun voor fondsenwervers vanuit het bestuur van hun organisatie is van groot belang voor succesvolle werving. In deze rubriek interviewen we daarom voorzitters van besturen en raden van toezicht over hun inzet voor de fundraising van hun goede doel. In dit deel spreken we met Ila Kasem, voorzitter van het bestuur van Amnesty Nederland.
 
Reageren? Mail ons, of reageer via TwitterFacebook of Linkedin.
 
Moeten toezichthouders zich volgens u inzetten voor de fondsenwerving van hun goededoelenorganisatie?
‘Ja, dat vind ik wel. Zeker bij Amnesty, dat uit principe geen overheidssubsidie en sponsorgeld van bedrijven aanneemt. Als activistische vereniging die zich inzet voor mensenrechten en zich dus in het politieke speelveld begeeft, moet je honderd procent onafhankelijk kunnen opereren. Wij willen de luis in de pels zijn en kaarten controversiële thema’s aan, zoals de rechten van asielzoekers. Alleen voor mensenrechteneducatie in het buitenland krijgen we overheidssubsidie. Toekenning van de subsidie geschiedt op een door ons ingediend plan. Qua invulling van het plan zijn we volledig vrij.’
 
Overlegt het bestuur met de afdeling fondsenwerving en hoe is de taakverdeling?
‘Het MT-lid dat verantwoordelijk is voor fondsenwerving zit aan tafel bij de bestuursvergaderingen, we bespreken de strategie met elkaar en leggen ideeën voor. Als bestuurders zijn we voorwaardenscheppend door voldoende budget en formatie beschikbaar te stellen en is het vooral onze taak om over de strategie mee te denken en de resultaten te beoordelen, maar we kunnen ook grotere gevers in beeld brengen. Bijvoorbeeld door namen uit ons eigen netwerk te suggereren, maar we benaderen die niet zelf.
We hebben ook een bestuurslid aangesteld met als aandachtsgebied fondsenwerving. Dit is een bewuste stap om het bestuurlijk belang ervan aan te geven en te zorgen voor voldoende draagvlak in de organisatie. De regie over de fondsenwerving ligt bij de afdeling zelf, de medewerkers moeten het doen. Wij mogen hen niet voor de voeten lopen.
Grote gevers weten ons trouwens steeds vaker zelf te vinden, mede door de vergrijzing. Zowel het aantal als de omvang van de nalatenschappen die Amnesty Nederland ontvangt, groeit. In 2017 was dat in totaal 5.265.000 euro.’
 
Het aantal vaste donateurs is sinds 2012 teruggelopen met ruim 15 procent. Hoe vangen jullie dat op? 
‘In 2011 trad ik aan voor mijn eerste termijn als voorzitter en toen tekende deze terugloop zich inderdaad af. Door de economische crisis zijn we gezakt van 300.000 donateurs toen naar 253.000 nu. We hebben sinds 2015 de daling van de ledenbijdrage kunnen ombuigen in een stijging. In 2013 is er een forse reorganisatie geweest waarbij van grofweg een derde van het personeel afscheid is genomen. We hebben met name het aantal managementlagen teruggebracht, en zijn de communicatie met leden en donateurs meer gaan digitaliseren. Ook zijn we gerichter gaan inzetten op fondsenwerving. Er is overigens een spanningsveld tussen op korte termijn geld nodig hebben en investeren in relaties met gevers. Grotere giften komen pas los op de langere termijn.’
 
Amnesty is een vereniging met een ledenraad. Is het bestuur daaraan ondergeschikt?
‘Klopt, we hebben een gekozen ledenraad en die benoemt en houdt toezicht op het bestuur. Tweemaal per jaar leggen we aan de raad verantwoording af over de inhoud van ons werk en over de financiën. Ook zijn we aanwezig bij meedenkbijeenkomsten voor leden. Hen raadplegen we ook over de invulling van ons beleid. Zij zijn onderdeel van onze check of we wel scherp genoeg blijven in onze koers.’
 
Hoeveel dragen de leden bij? 
‘Ruim de helft van het totale budget – 30 miljoen euro in 2017 – is afkomstig van lidmaatschappen. Amnesty is primair gericht op het bereiken en betrekken van de achterban, door hen te informeren en zoveel mogelijk te activeren. Alleen met een groot aantal leden kunnen we gezaghebbend blijven. Geld binnenhalen is dus niet primair het doel; het gaat om een stevige basis in de samenleving hebben, bewustwording en leden activeren. Bijvoorbeeld door petities te tekenen of te protesteren tegen schending van mensenrechten hier en elders in de wereld. Leden zijn vaak ook vrijwilligers en voeren actie in het land, of halen handtekeningen op. Tegelijk moeten we wel fondsen werven. Misschien zijn we daar te weinig assertief in geweest, je wilt je actieve leden die lidmaatschapsgeld betalen en hun tijd inzetten niet te veel lastigvallen met geefverzoeken. Sinds een paar jaar doen we het anders. In 2015 hebben we voor het eerst onze bestaande leden vrij intensief benaderd met de vraag of ze niet iets meer konden bijdragen. Een veelgehoorde reactie aan de telefoon was toen: ‘Wat geef ik eigenlijk? Oh, zo weinig?’ Amnesty Nederland doet het trouwens goed qua fundraising, na de afdelingen in de VS en het VK zijn wij nummer drie op dat gebied. En dat terwijl we een land zijn met veel minder inwoners.’
 
Geeft u persoonlijk ook aan Amnesty Nederland?
‘Ja, elke drie maanden laat ik een vast bedrag afboeken. Ik weet nu al dat ik dat ook na mijn bestuurstermijn blijf doen. Ik ben zelf een kind van Marokkaanse ouders en weet dat een rechtsstaat en mensenrechten - waaronder vrouwenrechten en rechten van minderheden -  issues zijn waar je altijd voor moet blijven vechten. Helaas is de vanzelfsprekendheid van mensenrechten juist het afgelopen decennium onder druk komen te staan. Ook in Europa: zie de manier waarop we omgaan met rechten van vluchtelingen. Voor mij betekent dat een levenslange betrokkenheid, dus ook na mijn lidmaatschap van het bestuur.’ 
 
Dit interview verscheen ook in het gedrukte kwartaalmagazine The Fundraiser #3, dat vanaf editie 6 zal verschijnen als gecombineerde uitgave van De Dikke Blauwe en The Fundraiser. Je kunt losse edities hieronder bestellen.

Bestel nu het tijdschrift The Fundraiser / De Dikke Blauwe

Dit magazine kost € 8,95. Vul onderstaand formulier in en click op 'Nu bestellen'. Velden gemarkeerd met een rood streepje zijn verplicht. Verzendkosten binnen Nederland en België bedragen €2,50.
Ik bestel hierbij:





Voornaam
Achternaam
Organisatie
BTW-nummer
Adres
Postcode
Plaats
Telefoon
E-mail
Actiecode
Ik wil meer dan 1 exemplaar bestellen, namelijk:
Betalingsverplichting


 
gerelateerde items