Toon alles (3)

In Nederland weet de cultuursector naast vrienden ook major donors aan zich te binden, onder meer in besloten geefkringen. Hoe zit dat in België?
‘Bij Vlaamse en Brusselse instellingen is dat zeker het geval. Voor Wallonië hebben we daar minder zicht op. Vaak wordt trouwens het potentieel om major donors te binden onvoldoende benut. Dat komt voor een deel omdat veel kunstorganisaties - voor zover ze met fondsenwerving bezig zijn - vooral kijken naar sponsoring en in nog minder mate naar filantropie. Ook het relatiebeheer laat in veel gevallen te wensen over.’
 
In navolging van het Verenigd Koninkrijk is er in Nederland een discussie over ethisch fondsen werven. Speelt dit ook in Vlaanderen?
‘Gelukkig hebben we in Vlaanderen nog geen schandalen gehad zoals in Engeland. We zijn wel alert. Zeker in deze tijden van sociale media kan alles zeer snel keren en er hoeft maar een organisatie te zijn die zich niet netjes gedraagt, of de hele sector wordt in een kwaad daglicht gezet. Temeer omdat fondsenwerving in België vaak nog – onterecht - wordt geassocieerd met bedelen om geld, in plaats van het zoeken naar partnerschappen en het gezamenlijke realiseren van projecten in het publieke belang. Wij volgen de ontwikkeling in zowel het VK als in Nederland daarom met zeer veel belangstelling. Het werk van de Commission on the Donor Experience is ongeëvenaard. De lessen die zij trekken zijn zeker toepasbaar bij ons en vaak zien we dat met een vertraging van enkele jaren ontwikkelingen uit het nabije buitenland overwaaien tot bij ons. ‘
 
Vorig jaar is een driejarig traject opgezet vanuit het ministerie van Cultuur om kunstorganisaties te helpen bij de werving.Hoe loopt dat?
‘Het is een driejarig traject om (sociaal-)culturele organisaties in Vlaanderen te helpen met het opzetten van een professionele fondsenwerving. Het is inderdaad een initiatief van minister Gatz van Cultuur, Jeugd en Media. In januari van 2018 zijn we van start gegaan met tachtig culturele organisaties, van podiumkunsten tot musea en socio-culturele organisaties. De deelnemende organisaties variëren van eenmans-initiatieven tot 400 fte. Qua profiel zijn het veelal communicatieverantwoordelijken, zakelijk leiders en directeuren. Voor velen van hen is fondsenwerving een van hun taken.’

 
Sven Gatz
‘Het eerste jaar stond in het teken van een intensieve opleiding in alle facetten van de fondsenwerving. Eind december vond de laatste module plaats. In het vervolgtraject dat nu begint, ligt de nadruk op het starten van een professionele fondsenwerving. We zijn nu net begonnen met tien geselecteerde organisaties, de andere deelnemers uit het eerste jaar kunnen meekijken in de keuken via een blog en twee bijeenkomsten per jaar. Op termijn zullen we ook meegaan naar gesprekken en helpen met het relatiebeheer. Op ons verzoek zit er overigens in de overeenkomst met elk van deze tien organisaties een resultaatsverplichting die inhoudt dat ze in elk geval hun cursusgeld terugverdienen via de werving.’
 
Hoe wordt er tegen het beroep van fondsenwerver aangekeken?
‘In de praktijk merken we dat fondsenwerver in Vlaanderen een zogenaamd knelpuntberoep is: het blijkt zeer lastig om de juiste mensen te vinden en te behouden. Dat heeft verschillende redenen. In de eerste plaats bestaat er in België geen kbo- of academische opleiding voor fondsenwervers. Ook leven bij starters soms dezelfde vooroordelen als bij klanten en het bredere publiek. Een sollicitante vroeg zelfs of ze moest ‘bedelen’ om geld! 
Doordat er ook bij raden van bestuur en directies onvoldoende kennis en ervaring is met fondsenwervers, zijn de verwachtingen vaak ook niet realistisch. Zo zijn er (culturele) organisaties waar de fondsenwerver verwacht wordt in het eerste jaar van zijn of haar dienstverband het eigen loon terug te verdienen, terwijl ze van nul starten. Ook ontbreekt soms het interne draagvlak voor fondsenwerving en de medewerking van collega’s. De fondsenwerver wordt enkel om de zoveel maanden gevraagd hoeveel geld er al binnen is. Dan weet je dat dat niet goed kan gaan.’
 
gerelateerde items